Poliçenizde ya da hasar sürecinde karşılaşacağınız terimleri A’dan Z’ye sade bir dille açıkladık. Bir terimin poliçenizdeki karşılığı için bize sorabilirsiniz.
A
- Abonman poliçesi
- Belirli bir süre boyunca yapılacak taşımaları tek sözleşme altında toplayan nakliyat poliçesi. Her sefer poliçeye bildirilir.
- Acente
- Sigorta şirketi adına sigorta sözleşmelerine aracılık eden, TOBB Sigorta Acenteleri Levhası’na kayıtlı kişi ya da kuruluş.
- Aktüer
- Prim, rezerv ve risk hesaplarını istatistik ve olasılık yöntemleriyle yapan uzman.
- Anlaşmalı kurum
- Sigorta şirketinin sözleşme yaptığı hastane, klinik ya da laboratuvar. Sigortalı burada çoğu zaman yalnız katılım payını öder.
- Anlaşmalı servis
- Sigorta şirketinin onarım için sözleşme yaptığı oto servisi. Poliçedeki servis tercihi primi etkiler.
- Asistans hizmeti
- Poliçeyle verilen çekici, yol yardım, konut yardımı gibi yardım hizmetleri. Şirketin 7/24 yardım hattından istenir.
- Aşkın sigorta
- Sigorta bedelinin, sigortalanan şeyin gerçek değerinden yüksek olması. Tazminat yine gerçek zararla sınırlıdır.
- Ağır hasar
- Araçta onarım maliyeti yüksek olan, çoğu zaman aracın değerini ciddi biçimde etkileyen hasar. Tramer kayıtlarında ayrıca görülebilir.
B
- Bedeni hasar
- Kazada bir kişinin yaralanması, sakat kalması ya da hayatını kaybetmesi sonucu oluşan zarar.
- Bekleme süresi
- Poliçe başladıktan sonra belirli teminatların devreye girmesi için geçmesi gereken süre. Sağlık poliçelerinde sık görülür.
- Beyan yükümlülüğü
- Sigorta ettirenin riskle ilgili bildiği önemli bilgileri sigortacıya doğru bildirme borcu. Yanlış beyan tazminatı azaltabilir.
- Bireysel emeklilik (BES)
- Düzenli katkılarla emeklilik için birikim yapılan, devlet katkısı içeren özel emeklilik sistemi.
- Broker
- Sigortalıyı temsil ederek sigorta ihtiyacına uygun şirket ve teminatı arayan, mevzuata göre yetkilendirilmiş aracı.
- Brüt prim
- Net prime vergi ve benzeri yasal kesintiler eklenerek bulunan, sigortalının ödediği toplam tutar.
- BSMV
- Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi. Sigorta işlemlerinde prim üzerinden hesaplanır.
C
- Cayma hakkı
- Mevzuatın öngördüğü durumlarda sigorta ettirenin belirli süre içinde gerekçe göstermeden sözleşmeden dönebilmesi.
- CMR sigortası
- Uluslararası karayolu taşımalarında taşıyıcının CMR Konvansiyonu’ndan doğan sorumluluğunu teminat altına alan sigorta.
Ç
- Çalınma teminatı
- Sigortalı aracın ya da eşyanın çalınması halinde oluşan zararı karşılayan teminat.
- Çift sigorta
- Aynı menfaatin aynı riske karşı aynı dönemde birden çok sigortacıda sigortalanması. Toplam tazminat gerçek zararı aşamaz.
D
- Dain-i mürtehin
- Sigortalanan mal üzerinde rehin hakkı olan alacaklı, genellikle kredi veren banka. Tazminat öncelikle ona ödenebilir.
- DASK
- Doğal Afet Sigortaları Kurumu. Belediye sınırları içindeki meskenler için zorunlu deprem sigortasını yürütür.
- Deprem teminatı
- Depremin ve deprem sonucu oluşan yangın, infilak gibi olayların verdiği zararı karşılayan teminat.
- Destekten yoksun kalma
- Ölen kişinin maddi desteğini kaybeden yakınlarının isteyebildiği tazminat.
- Değer kaybı
- Kaza geçiren aracın onarıldıktan sonra piyasa değerinde oluşan düşüş. Koşulları varsa kusurlu tarafın trafik sigortasından istenir.
- Dolaylı zarar
- Olayın doğrudan değil, sonucu olarak oluşan zarar. Örneğin iş durması. Ayrıca teminat alınmadıysa çoğu poliçede karşılanmaz.
- Doğal afet teminatı
- Sel, su baskını, fırtına, dolu gibi doğal olayların verdiği zararı karşılayan teminat.
E
- Eksik sigorta
- Sigorta bedelinin gerçek değerin altında olması. Hasarda tazminat bu orana göre azaltılabilir.
- Ek sözleşme
- Poliçeye ek teminat ya da özel koşul ekleyen metin.
- Eksper
- Hasarın nedenini ve tutarını inceleyip rapor hazırlayan bağımsız uzman.
- Emtia
- Taşınan ya da depolanan ticari mal.
- Entegre muafiyet
- Hasar belirlenen tutarın altındaysa ödeme yapılmayan, üzerindeyse hasarın tamamının ödendiği muafiyet türü.
F
- Ferdi kaza sigortası
- Ani ve dıştan gelen bir kaza sonucu vefat, sürekli sakatlık ve seçilirse tedavi giderlerini teminat altına alan sigorta.
- Fesih
- Sigorta sözleşmesinin taraflardan birinin hakkını kullanmasıyla sona erdirilmesi.
G
- Geçici iş göremezlik
- Kaza nedeniyle sigortalının belirli bir süre çalışamaması durumu. Poliçede varsa teminat kapsamındadır.
- Genel şartlar
- Bir sigorta türünün temel kurallarını belirleyen, resmi olarak yayımlanan metin.
- Grup sigortası
- Bir işverenin çalışanları gibi belirli bir topluluğu tek poliçe altında sigortalayan sözleşme.
- Güvence Hesabı
- Trafik sigortası yaptırılmamış ya da kimliği belirlenemeyen araçların ve iflas eden şirketlerin neden olduğu belirli zararları karşılayan yasal hesap.
H
- Halefiyet
- Tazminatı ödeyen sigortacının, ödediği miktarda sigortalının zarar verene karşı haklarını devralması.
- Hasar
- Sigortalı riskin gerçekleşmesiyle oluşan zarar.
- Hasar ihbarı
- Riskin gerçekleştiğinin sigortacıya ya da acenteye bildirilmesi. Poliçede yazan süreye uyulmalıdır.
- Hasarsızlık basamağı
- Trafik sigortasında 0 ile 8 arasındaki kademe. Hasarsız yıllar basamağı yükseltir, hasar düşürür.
- Hasarsızlık indirimi
- Hasarsız geçen dönemlerin karşılığında primde uygulanan indirim. Trafikte basamak, kaskoda şirketin kademeleri ile izlenir.
- Hayat sigortası
- Sigortalının vefatı ya da poliçede belirtilen durumlarda lehdara ödeme yapılan sigorta.
İ
- İhbar süresi
- Hasarın sigortacıya bildirilmesi gereken süre. Genel şartlarda ve poliçede yazar.
- İhtiyari mali mesuliyet (İMM)
- Trafik sigortası limitlerini aşan üçüncü kişi zararlarını poliçedeki limite kadar karşılayan isteğe bağlı teminat.
- İkame araç
- Aracınız serviste ya da çalınmışken poliçedeki süre ve koşullarla verilen geçici araç.
- İptal
- Poliçenin süresi bitmeden sonlandırılması. Prim iadesi poliçe ve mevzuat koşullarına göre hesaplanır.
- İstisna
- Poliçenin karşılamadığı durum. Genel şartlarda ve poliçede sayılır.
- İşleten
- Aracı kendi hesabına kullanan, trafik sicilinde genellikle ruhsat sahibi olarak görünen kişi.
- İştira
- Hayat sigortasında sigortalının birikimli poliçeyi süresinden önce sonlandırıp birikimini geri alması.
K
- Kasko
- Aracın kendi hasarını poliçedeki teminatlarla karşılayan isteğe bağlı sigorta.
- Katılım payı
- Hasarın ya da sağlık harcamasının sigortalının kendisinin ödediği bölümü.
- Kaza tespit tutanağı
- Kazanın oluş şeklini ve tarafları yazan belge. Kağıt ya da mobil olarak düzenlenebilir.
- Kefalet sigortası
- Bir işin ya da borcun yerine getirilmemesi halinde lehtara ödeme yapan, teminat mektubuna benzer sigorta.
- Kısmi hasar
- Sigortalı malın yalnız bir bölümünde oluşan, onarımla giderilebilen hasar.
- Kloz
- Poliçeye eklenen, teminatı genişleten ya da sınırlayan özel şart.
- Koasürans
- Bkz. Müşterek sigorta.
- Kusur oranı
- Kazadaki tarafların sorumluluk payı. Trafik sigortasında ödemeyi ve basamağı etkiler.
L
- Lehdar
- Tazminatın ya da sigorta bedelinin ödeneceği kişi.
- Limit
- Sigortacının belirli bir teminat için ödeyeceği üst tutar.
M
- Maddi hasar
- Araç, eşya ya da binada oluşan fiziksel zarar.
- Mali sorumluluk sigortası
- Sigortalının üçüncü kişilere verdiği zarardan doğan tazminat sorumluluğunu karşılayan sigorta.
- Manevi tazminat
- Kişinin yaşadığı acı ve üzüntü için istenen tazminat. Birçok poliçede ayrıca teminat alınması gerekir.
- Mevcut hastalık
- Poliçe başlamadan önce var olan hastalık. Özel sağlık poliçelerinde kapsam dışında kalabilir ya da ek prim uygulanabilir.
- Muafiyet
- Hasarın poliçede belirlenen ve sigortalının üstlendiği bölümü.
- Mücbir sebep
- Önceden öngörülemeyen ve önlenemeyen olağanüstü olay.
- Müşterek sigorta
- Tek bir riskin birden fazla sigorta şirketi arasında paylaşılması.
N
- Nakliyat sigortası
- Taşınan malları ve taşıma araçlarını taşıma riskine karşı koruyan sigorta türü.
- Net prim
- Vergi ve yasal kesintiler eklenmeden önceki prim tutarı.
Ö
- Ömür Boyu Yenileme
- Sağlık poliçelerinde belirli şartları dolduran sigortalıya şirketin tanıdığı, poliçeyi yenileme hakkı.
- Özel şartlar
- Genel şartlara ek olarak ilgili poliçeye özgü kurallar.
P
- Pert
- Bkz. Tam hasar.
- Poliçe
- Sigorta sözleşmesini ve koşullarını gösteren belge.
- Poliçe vadesi
- Poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki süre.
- Prim
- Sigorta teminatı karşılığında ödenen tutar.
- Prim iadesi
- Poliçe süresinden önce sona erdiğinde kullanılmayan süre için geri ödenen tutar.
- Provizyon
- Sağlık sigortasında işlem öncesi şirketten alınan ödeme onayı.
R
- Rayiç değer
- Bir malın değerlendirme tarihindeki piyasa satış değeri.
- Reasürans
- Sigorta şirketinin üstlendiği riskin bir bölümünü başka bir şirkete devretmesi.
- Riskli Sigortalılar Havuzu
- Trafik sigortası yaptırmakta zorlanan araçlar için kurulmuş uygulama. Poliçe havuz kurallarıyla düzenlenir.
- Riziko
- Sigortayla teminat altına alınan olayın gerçekleşme ihtimali.
- Rücu
- Tazminat ödeyen sigortacının ödediği tutarı sorumlu kişiden geri istemesi.
S
- Sağlık beyanı
- Sigorta öncesinde kişinin sağlık geçmişini bildirdiği form.
- SBM
- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi. Sigorta verilerini toplar, Tramer gibi sistemleri yürütür.
- SEDDK
- Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu. Sektörün düzenleyici ve denetleyici kurumudur.
- Sigorta bedeli
- Poliçede yazan ve sigortacının ödeyeceği azami tutarı belirleyen değer.
- Sigortacı
- Riski üstlenen, tazminat ödemekle yükümlü sigorta şirketi.
- Sigorta ettiren
- Sigorta sözleşmesini yapan ve prim ödemekle yükümlü olan kişi.
- Sigortalanabilir menfaat
- Sigortalanan şeye zarar gelmesi halinde kişinin ekonomik kayba uğrayacak olması.
- Sigortalı
- Riskin gerçekleşmesi halinde zararı sigorta ile karşılanan kişi.
- Sigorta Tahkim Komisyonu
- Sigortalı ile sigorta şirketi arasındaki uyuşmazlıkları mahkemeye alternatif olarak çözen kurul.
- Sovtaj
- Hasardan sonra hasarlı maldan geriye kalan değer.
- Sürekli sakatlık
- Kaza sonucu vücut fonksiyonlarında kalıcı kayıp. Ödeme poliçedeki oran ve bedele göre yapılır.
T
- Tahkim
- Uyuşmazlığın mahkeme yerine yetkili hakemlerce çözülmesi.
- Tamamlayıcı sağlık sigortası (TSS)
- SGK anlaşmalı özel hastanelerde SGK’nın karşılamadığı fark ücretlerini poliçe koşullarıyla karşılayan sigorta.
- Tam hasar
- Onarımı mümkün ya da ekonomik olmayan hasar. Araçlarda pert olarak da bilinir.
- Tarife
- Primin hesaplanmasında kullanılan kurallar ve oranlar.
- Taşıyıcı sorumluluk sigortası
- Taşıyıcının taşıdığı yükte oluşan zarar nedeniyle üstlendiği sorumluluğu karşılayan sigorta.
- Tazminat
- Sigortacının riskin gerçekleşmesi üzerine ödediği tutar.
- Tedavi gideri
- Kaza ya da hastalık sonrası tedavi için yapılan harcama. Poliçedeki limitle karşılanır.
- Teminat
- Poliçenin hangi riskleri ve hangi tutara kadar karşıladığını gösteren kapsam.
- Tenzili muafiyet
- Poliçede belirlenen tutarın her hasardan düşüldüğü muafiyet türü.
- Tramer
- Araçların hasar ve sigorta bilgilerinin tutulduğu, SBM bünyesindeki sistem.
- TSB
- Türkiye Sigorta Birliği. Sigorta şirketlerinin mesleki kuruluşudur, kasko değer listesini de yayımlar.
Ü
- Üçüncü kişi
- Sigorta sözleşmesinin tarafı olmayan, sigortalının zarar verdiği kişi.
V
- Vefat teminatı
- Sigortalının ölümü halinde lehdara sigorta bedelinin ödenmesini sağlayan teminat.
Y
- Yangın teminatı
- Yangın, yıldırım ve infilakın verdiği zararı karşılayan teminat.
- Yenileme
- Süresi biten poliçenin yeni dönem için tekrar düzenlenmesi.
- Yeşil kart
- Aracın anlaşmalı yabancı ülkelerde zorunlu mali sorumluluk güvencesine sahip olduğunu gösteren uluslararası belge.
- Yetkili servis
- Araç markasının yetki verdiği servis.
- Yol yardım
- Aracın arıza ya da kaza nedeniyle yolda kalması halinde poliçe koşullarıyla verilen çekme ve yardım hizmeti.
Z
- Zamanaşımı
- Sigorta alacağının kanunda yazılı süre geçtikten sonra dava yoluyla istenememesi.
- Zarar
- Bir kişinin malında ya da vücudunda oluşan kayıp.
- Zeyilname
- Poliçede sonradan yapılan değişikliği gösteren ek belge. Zeyil olarak da bilinir.
- Zorunlu sigorta
- Kanun gereği yaptırılması gereken sigorta. Trafik, DASK ve belirli mesleki sorumluluk sigortaları bunlara örnektir.
Bu sözlük bilgilendirme amaçlıdır. Teminat, limit ve koşullar poliçeye ve sigorta şirketine göre değişir.